Fiqhe Moqaran

Fiqhe Moqaran

A Comparative Study on Conditional Contract in Hanafi and Maliki Jurisprudences

Document Type : Research Paper

Authors
1 Associate Professor at University of Guilan
2 PhD student at University of Guilan
Abstract
A conditional contract is different from an unconditional contract in both terms and nature. There is no doubt about the validity of the unconditional contract despite the existence of the terms of the contract. However, the dependence of the conditional contract on another external matter has turned it into one of the challenging issues in jurisprudence and law. Considering the increasing spread of conditional contracts, invalidating them hinders the development of private rights and hinders the progress of society. With this aim, in this article, two denominations of jurisprudence and law are studied. The main issue in this research is whether it is correct to suspend legal actions in Hanafi and Maliki denominations of jurisprudence. This research, which was carried out in a library form and by referring to the reliable jurisprudence sources of the two mentioned denominations, shows that in Hanafi and Maliki jurisprudence, there is no general opinion about the possibility of suspending legal actions, but the possibility of suspending is separated in different legal actions. For the inauthenticity of legal acts, Hanafi jurists usually cite the fact that a suspended legal act is arbitrary and its similarity to gambling and the opposition of suspension to the nature of legal acts, but Maliki jurists consider certainty necessary in property transactions and suspension is contrary to this certainty. Examining the arguments of the jurists of these two jurisprudences shows that these arguments do not have a solid basis and cannot be used as a reason for the annulment of a suspended contract.
Keywords

قرآن کریم.
ابن­‌تیمیه، احمد بن عبدالحلیم (بی­‌تا). العقود. قاهره: مکتبه السنه المحمدیه.
ابن‌­جلاب مالکی، عبیدالله بن حسین (1428ق). التفریع فی فقه الإمام مالک بن انس. بیروت: دارالکتب العلمیه.
ابن­‌حنبل، احمد بن محمد (1421ق). مسند الإمام احمد بن حنبل. بیروت: مؤسسة الرسالة.
ابن­‌رشد، محمد بن احمد (1425ق). بدایة المجتهد و نهایة المقتصد. قاهره: دارالحدیث.
ابن­‌عابدین، محمدامین بن عمر (1412ق). رد المحتار علی الدر المختار. بیروت: دارالفکر.
ابن­‌عسکر بغدادی، عبدالرحمن بن محمد (بی­‌تا). ارشاد السالک الی اشرف المسالک فی فقه الامام مالک. قاهره: مطبعة مصطفی البابی الحلبی.
ابن­‌ماجه قزوینی، محمد بن یزید (بی­‌تا). سنن ابن­‌ماجه. بی‌جا: دارإحیاء الکتب العربیة.
ابن­‌نجیم حنفی، عمر بن ابراهیم (1422ق). النهر الفائق شرح کنز الدقائق. بیروت: دارالکتب العلمیه.
ابن­‌نجیم مصری، زین­‌الدین بن ابراهیم (1419ق). الأشباه و النظائر علی مذهب ابی‌حنیفة النعمان. بیروت: دارالکتب العلمیه.
آل کاشف الغطاء، محمدحسین (1422ق). تحریر المجلة. تهران: المجمع العالمی للتقریب بین المذاهب الإسلامیه.
بخاری، محمد بن اسماعیل (1422ق). صحیح البخاری. دمشق: دارطوق النجاة.
جزیری، عبدالرحمن (1424ق). الفقه على المذاهب الأربعة. بیروت: دارالکتب العلمیه.
جعفری لنگرودی محمد‌جعفر (1380ش). ترمینولوژی حقوق. تهران: گنج دانش.
حسینی مراغه‌ای، ‌سید عبدالفتاح بن علی (1417ق). العناوین الفقهیه. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
حصکفی، محمد بن علی (1423ق). الدر المختار شرح تنویر الأبصار و جامع البحار. بیروت: دارالکتب العلمیه.
حطاب، محمد بن محمد (1412ق). مواهب الجلیل فی شرح مختصر خلیل. بیروت: دارالفکر.
حفناوی، محمد ابراهیم (بی­‌تا). الطلاق. بی­‌جا: مکتبه الایمان.
حکیم، عبدالمجید (1385ق). الموجز فی شرح القانون المدنی العراقی. بغداد: الاهلیه.
حیدر، علی (1423ق). درر الحکام فی شرح مجلة الأحکام. ریاض: دار عالم الکتب.
خرشی، محمد بن عبدالله (بی­‌تا). شرح مختصر خلیل. بیروت: دارالفکر.
رومی بابرتی، محمد بن محمد (بی­‌تا). العنایة شرح الهدایه. بیروت: دارالفکر.
زحیلی، وهبه (1405ق). الفقه الإسلامی و ادلته. دمشق: دارالفکر.
زرقاء، مصطفی احمد (1433). عقد البیع. دمشق: دارالقلم.
همو (1425ق). المدخل الفقهی العام. دمشق: دارالقلم.
زیلعی، عثمان بن علی (1313ق). تبیین الحقائق شرح کنز الدقائق و حاشیة الشلبی. قاهره: المطبعة الکبرى الأمیریة.
سرخسی، محمد بن احمد (1414ق). المبسوط. بیروت: دارالمعرفه.
سنهوری، عبدالرزاق احمد (بی­‌تا). الوسیط فی شرح القانون المدنی الجدید. بیروت: دارإحیاء التراث العربی.
شاذلی، حسن علی (1430ق). نظریه الشرط فی الفقه الإسلامی. ریاض: دار کنوز اشبیلیا.
شیرازى، سید محمد (بی­‌تا). ایصال الطالب الى المکاسب. تهران: اعلمى.
ضریر، محمد امین (1410ق). الغرر و اثره فی العقود فی الفقه الإسلامی. بیروت: دارالجیل.
عابدیان، میرحسین (1387ش). شروط باطل و تأثیر آن در عقد. تهران: جنگل.
عبود، ابراهیم بن محمد (1402ق). تعلیق العقود فی الفقه الإسلامی (پایان‌­نامه کارشناسی ارشد). ریاض: دانشگاه ملک سعود.
علیش، محمد بن احمد (بی­‌تا). فتح العلی المالک فی الفتوی علی مذهب الإمام مالک. بیروت: دارالمعرفه.
عیاشی، فداد (بی­‌تا). التعلیق فی العقود مع الإشارة الی بعض التطبیقات المعاصرة. جده: المعهد الإسلامی للبحوث و التدریب البنک الإسلامی للتنمیة.
عینی، محمود بن احمد (1420ق). البنایه شرح الهدایه. بیروت: دارالکتب العلمیه.
فیروزآبادی، محمد بن یعقوب (1352ق). القاموس المحیط. قاهره: مطبعه مصریه.
قاضی عبدالوهاب، عبدالوهاب بن علی (1425ق). التلقین فی الفقه المالکی. بیروت: دارالکتب العلمیه.
قدری باشا، محمد (1308ق). مرشد الحیران الی معرفه احوال الانسان فی المعاملات الشرعیه علی مذهب الإمام ابی­‌حنیفه النعمان. بولاق: المطبعه الکبری الامیریه.
قرافی، احمد بن ادریس (بی­‌تا). انوار البروق فی انواء الفروق. بیروت: عالم الکتب.
کاتوزیان، ناصر (1397ش). قواعد عمومی قراردادها. تهران: شرکت سهامی انتشار.
کاسانی، ابوبکر بن مسعود (1406ق). بدائع الصنائع فی ترتیب الشرائع. بیروت: دارالکتب العلمیه.
مالک بن انس (1415ق). المدونة الکبری. بیروت: دارالکتب العلمیه.
مرغینانی، علی بن ابی­‌بکر (1355ق). بدایه المبتدی. قاهره: محمدعلی صبح.
همو (بی­‌تا). الهدایة فی شرح بدایة المبتدی. بیروت: دارإحیاء التراث العربی.
ملا خسرو، محمد بن فرامرز (بی­‌تا). درر الحکام شرح غرر الأحکام. بی­‌جا: دارإحیاء الکتب العربیه.
نسفی، عبدالله بن احمد (1432ق). کنز الدقائق. بیروت: دارالبشائر الإسلامیه.