بازخوانی آراء و ادله فقهی مذاهب اسلامی در مسئله بلوغ (با تأکید بر مخاطب‌شناسی روایات این حوزه)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشکده علوم انسانی، واحد یادگار امام خمینی(ره) شهرری، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه تهران

3 دانشیار گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشکده علوم انسانی، واحد یادگار امام خمینی(ره) شهرری، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

چکیده

بر اساس معیار قرآنی مذکور در آیه: «حَتَّى إِذَا بَلَغُوا النِّکَاحَ: تا به [سن] زناشویی برسند» (نساء، 6)، بلوغ، پدیده­‌ای است طبیعی که با تکامل قوه تولید مثل به منصه ظهور می­‌رسد، اما در روایات، نشانه­‌های گوناگونی برای تفسیر این مرحله از توانایی جنسی بیان شده و سنین متعددی برای تعیین بلوغ دختران و پسران معرفی گردیده است. این عدم اتحاد مبنا و معیار در تعیین سن بلوغ موجب تعدد آراء فقیهان نسبت به مسئله شده است و نتیجه‌ آن این شده که فقهای امامیه در پیروی از احادیث امامان شیعه و فقهای اهل­‌سنت در برخورد با سنت و خط مشی رؤسای مذاهب خود متفاوت عمل نمایند. یافته­‌های این پژوهش، نشانگر آن است که در حوزه فهم روایات بلوغ، آنچه چندان بدان توجه نشده، مخاطب­‌شناسی در زمان صدور روایات و سنت است؛ چه­ اینکه پیامبر اکرم ­و امامان معصوم همواره بر اساس ویژگیهای متنوع مخاطبان و وفق تأثیر اقتضاهای مختص ایشان و پرسشگران احکام، در مواردی حکم مختص به واقعه­‌ای خاص را بیان نموده­‌اند که در نتیجه، جنبه عمومی ندارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Rereading Opinions and Jurisprudential Arguments of Islamic Schools on the Issue of Puberty (with an Emphasis on the Target Audience of the Narratives of This Field)

نویسندگان [English]

  • Sayed Mohammad Keykavosi 1
  • Mohammad Reza Shahroodi 2
  • Mohammad Jafari Harandi 3
1 PhD student, Faculty of Humanities, Yadegar-e- Imam Khomeini (RAH) Shahre Rey Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
2 Associate Professor at Tehran University
3 Associate Professor at Department of Jurisprudence and Fundamentals of Islamic Law, Faculty of Humanities, Yadegar-e- Imam Khomeini (RAH) Shahre Rey Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
چکیده [English]

According to the Qur'anic criteria mentioned in the verse: “حَتَّى إِذَا بَلَغُوا النِّکَاحَ” (Al-Nisa’/6), puberty is a natural phenomenon that comes to the fore with the development of reproductive power, but in traditions, various signs have been expressed to interpret this stage of sexual ability, and several ages have been introduced to determine the maturity of girls and boys. This lack of unification of the basis and criterion in determining the age of puberty has caused the plurality of opinions of the jurists regarding the issue; And the result is that the Imami jurists act differently in following the hadiths of the Shia imams (pbuh) and the Sunni jurists in dealing with the Sunnah and the policy of the heads of their religions. The findings of this research show that in the field of understanding puberty narratives, what has not been paid much attention is audience analysis at the time of issuing narrations and traditions. As we see that, the Holy Prophet (PBUH) and the infallible Imams (PBUT) have always expressed rulings specific to a specific event based on the diverse characteristics of the audience and according to the influence of their specific requirements and the questioners of rulings that consequently, are not general.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Maturity
  • Audience Theory
  • Verses
  • Traditions
  • Jurisprudence
  • Islamic Denominations